Sanatçı Merve Öztemel ile Söyleşi
Merhaba Merve Hanım, bize biraz kendinizden bahseder misiniz?
Merve Öztemel: Ben disiplinler arasında dolaşmayı seven, çok disiplinli bir sanatçıyım. Heykel, giyilebilir sanat ve 3D baskı gibi farklı üretim tekniklerini bir araya getirerek kendime ait bir ifade dili kuruyorum.
İnsan bedeni, kimlik, dönüşüm ve “normal” olarak kabul edilen şeylerin ne kadar kırılgan olduğu üretimimin merkezinde yer alıyor. Çalışmalarımda hem dijital hem fiziksel yöntemlerle, bedenin yalnızca bir form değil; hafıza, deneyim ve itiraz alanı olduğunu araştırıyorum.
 |
| Merve Öztemel |
Eserlerinizin ilham kaynakları neler?
Merve Öztemel: İlham benim için ani bir an değil, uzun süre bakmanın ve sorgulamanın sonucu.
İnsan bedeni, hafıza, kimlik ve dönüşüm hâli üretimlerimin ana çıkış noktası. Mitoloji, gündelik hayatta fark edilmeden geçilen yüz ifadeleri ve bedensel durumlar işlerime sıkça sızıyor.
Özellikle “tamamlanmamış”, arada kalmış formlar ilgimi çekiyor; çünkü o alanlar insanın kendini yeniden kurduğu, normların çatladığı yerler.
 |
| Merve Öztemel |
Giyilebilir tasarımlarınız çok etkileyici. Özellikle başlıklar çok iddialı. Sizin tasarımlarınızın ifadesi nedir?
Merve Öztemel: Başlıklar benim için dekoratif objeler değil, sanat eserinin bedenle kurduğu doğrudan temas alanı.
Tarih boyunca insanlar başlıklar, taçlar ve aksesuarlar aracılığıyla kimlik, güç ve aidiyet göstermiştir. Benim tasarımlarım bu kodları tersyüz ederek, sanat eserini pasif bir nesne olmaktan çıkarıp yaşayan bir bedene bağlar.
 |
| Aksesuar, Merve Öztemel |
Bu işler bir bedene takıldığında yalnızca giyilmiş olmaz; bedenle birlikte tamamlanır. Heykel, performans ve kimlik aynı anda devreye girer. Giyilebilir olmaları, izleyiciyi izleyen konumundan çıkarıp işi deneyimleyen bir özneye dönüştürür. Bu yüzden her başlık, sessiz ama güçlü bir performans alanıdır.
 |
| Merve Öztemel |
Heykellerinizi izleyici olarak nasıl okumalıyız?
Merve Öztemel: Heykellerimi tek bir doğru okuması olan işler olarak görmüyorum. İzleyicinin kendi deneyimi ve bedeniyle kurduğu ilişki, işin anlamını tamamlıyor.
Çalışmalarımda kimlik meselesi önemli bir yer tutuyor; bazı bedenlerde kimlik bilinçli olarak belirsiz bırakılıyor. Cinsiyet, yaş ya da aidiyet netleşmediğinde, izleyici bu boşluğu kendi algısıyla doldurmak zorunda kalıyor.
Beden formlarının abartılı olması da bu belirsizliği güçlendiren bir unsur. Bu bedenler ideal olmak için değil, kimliğin ne kadar esnek ve yeniden şekillenebilir olduğunu göstermek için var. Heykellerime bakarken estetik bir formdan çok, kimliğin bedende nasıl kurulduğunu ve çözüldüğünü düşünmeyi öneririm.
 |
| "Eriyen Kadın Portresi" Merve Öztemel |
Bu zamana kadar içinde bulunmaktan keyif aldığınız hangi projeler oldu?
Merve Öztemel: Paris’te bir sergiye katılmak benim için önemli ve dönüştürücü bir deneyimdi. Sergi süresince farklı ülkelerden pek çok sanatçıyla tanışma ve üretim pratikleri üzerine doğrudan temas kurma imkânı buldum.
Paris, beden ve kimlik üzerine çalışan sanatçıların yoğunluğu ve kültürel çeşitliliği sayesinde, bu konulara daha geniş bir perspektiften bakmamı sağladı. Orada edindiğim deneyimler, şu anda üzerinde çalıştığım eserlerin düşünsel altyapısına doğrudan katkı sağladı. Bugünkü işlerimde Paris’te başlayan bu sorgulamanın izlerini görmek mümkün.
 |
| Merve Öztemel |
Türk bir Sanatçımızın uluslararası alanlarda böyle iddaalı işler yapması Sanat İzleyici olan bizler için de gurur verici. Umarım daha çok projelerde adınızı duyarız.
Yeni projeleriniz var mı?
Merve Öztemel: Şu anda beden, kimlik ve norm kavramı etrafında şekillenen yeni bir üretim süreci içindeyim. Heykel ve giyilebilir işler üzerinden kimliğin dönüşebilir ve yeniden kurulan bir yapı olduğunu araştırıyorum.
Bununla paralel olarak “yaşayan objeler” adını verdiğim bir proje üzerinde çalışıyorum. Bu projede kendi stilimde tasarladığım mumluklar ve saksılar aracılığıyla, sanat eserinin gündelik yaşamla nasıl iç içe geçebileceğini sorguluyorum. Sanatın yalnızca sergi mekânlarında değil, evin içinde, günlük ritüellerle birlikte var olabileceği bir alan yaratmayı amaçlıyorum.
Merve Öztemel: Sanat benim için yalnızca izlenen bir nesne değil, izleyiciyle etkileşime giren canlı bir alan. Özellikle giyilebilir işlerimde, sanat eserinin bedenle temas ettiğinde anlamının çoğaldığını düşünüyorum.
Sanatın soru sorması, bazen rahatsız etmesi ve izleyiciyi düşünmeye zorlaması gerektiğine inanıyorum. Hayatla ve bedenle ilişki kurabildiği ölçüde sanat canlı kalır.
Merve Öztemel: Atölye benim için düzenli bir yer değil; sürekli değişen, bazen kaotik bir alan. Üretim süreci çoğu zaman bozmakla başlıyor.
Eskizlerimi genellikle dijital modelleme üzerinden yapıyorum. Bu yöntem, beden formlarıyla hızlı şekilde oynamama ve dönüşümü anlık olarak denememe imkân tanıyor. Bu hız, abartılı formlar ve kimliği belirsiz bedenler üzerinde sezgisel bir şekilde ilerlememi sağlıyor.
En çok bedenle çalışırken kendimi unutuyorum. Tamamlanmamış, dönüşüm hâlindeki bedenler üzerinde çalıştığımda kontrolü bırakıp sezgiyle hareket ediyorum.
 |
| Merve Öztemel |
Konuğum olduğunuz için çok teşekkür ederim. Sanat İlhamlı okuyucularına neler söylemek istersiniz?
Merve Öztemel: Sanat İlhamlı okuyucularına, sanata bakarken kendilerine de alan açmalarını önermek isterim. Bir iş size hemen tanıdık gelmiyorsa, o noktada durup biraz daha bakmak çoğu zaman yeni bir kapı açar.
Sanat yalnızca izlenen bir şey değil; bedenle, düşünceyle ve gündelik hayatla temas ettikçe anlam kazanan canlı bir deneyim. İlhamın, konfor alanının biraz dışına çıktığımız anlarda ortaya çıktığına inanıyorum.
Web: merveoztemel.com
Instagram: @merveoztemel
LinkedIn: Merve Oztemel
 |
❝ Sanatın soru sorması, bazen rahatsız etmesi ve izleyiciyi düşünmeye zorlaması gerektiğine inanıyorum ❞ |
SANAT İLHAMLI ⛬
Öncelikle bizi sanatla buluşturan Şeyma Hanıma teşekkürü bir borç bilirim. Emeğinize sağlık.
YanıtlaSilMerve Hanım’ın sanatı ve bakış açısı çok etkileyici. Her insan bedeni birbirine benzer gibi görünsede bazen büyük, bazen ufak detayların görünendeki anlamı değiştirdiğini bu eserlerle daha iyi görebiliyor insan. Emeklerinize sağlık Merve Hanım.
Çok teşekkür ederiz Ebru Hanım 💛 Bedenin bir duygu, his ve düşünce alanı da var. Böyle olunca hiçbir eser yaşamın dışında değil tam merkezindedir. Sanırım o merkez cesur ve güçlü tasarımlarıyla Merve Öztemel 'in sanatında vücut bulmuş.
Sil